ارزیابی از موقعیت دولت در شرایط جدید

مصاحبه با هممیهن
1- با توجه به اتفاقاتی که در روزهای اخیر افتاده است (یادداشت ترامپ و واکنش مقامات کشورمان) وضعیت کشور را چگونه ارزیابی میکنید؟
وضعیت کشور خوب نیست. حرکتهای مخالف توسعه در دو دهه گذشته ادامه داشته است، کاستیها تجمیع شده است. حالا در چنین وضعیت سختی، ایران هم گرفتار تهدیدات دو فرد زورگو (نتانیاهو و ترامپ) شده است. ترامپ داره ایران رو تهدید میکنه و میگوید یا تسلیم شوید یا نتانیاهوی جنایتکار مواضع ایران را بمباران میکند!! به بیان دیگر مشکل ما قبلا این بود که چگونه میتوان دوباره کشور را در مسیر توسعه قرار داد قولی که پزشکیان هم به مردم داده. اما هم اکنون مساله اضطراری این است که چگونه میتوان عزتمندانه تهدیدات ترامپ را خنثی کرد؟
2- در چنین شرایطی، وضعیت دولت پزشکیان و مسیری که در پیش دارد چگونه خواهد بود؟
یکی از کارهای خوب دولت پزشکیان این بوده که اولا در شرایط «شبه جنگی» کنونی و در ماههای اخیر به استقبال جنگ نرفته است. ثانیا از مذاکره و دیپلماسی در شرایط برابر با آمریکا دفاع کرده است. اما در لحظه کنونی ترامپ و اطرافیانش عملا دنبال مذاکره نیستند و با زبان تهدید با ایران صحبت میکنند. حکومت ایران هم به درستی زیر بار زور نمیرود. در چنین شرایطی عاملی که میتواند تهدیدات ترامپ را خنثی کند «همراهی بین حکومت و مردم» است. همان کاری که قبلا مردم ایران در دوره اول ترامپ انجام دادند. در آن زمان هم مثل شرایط فعلی مردم از وضعیت معیشتی خود ناراضی بودند و از حکومت هم ناراضی بودند. اما وقتی ترامپ نامتعادل قاسم سلیمانی را ترور کرد و به شهادت رساند میلیونها ایرانی در هنگام تشییع پیکر سلیمانی به خیابانهای شهرهای ایران آمدند و جنایت ترامپ را محکوم کردند. به نظر من این وحدت مردم و حکومت در برابر تهدیدات ترامپ خنثی کننده توطئه مشترک نتانیاهو و ترامپ است.
3- به نظر شما این گونه رخدادها و عواقب ناشی از آن چقدر در نوع رابطه دولت و ملت و تعامل آن اثر دارد؟ آیا اظهارنظرهای اخیر پزشکیان با وعده های انتخاباتی تعارض دارد؟
تعارض ندارد. علیالاصول ایرانیها وقتی دشمن خارجی (مثل ترامپ و نتانیاهو) آنها را تهدید کند مردم حتی به رغم نارضایتی از حکومت در برابر دشمن، متحد میشوند و مثل گذشته سختیها را تحمل میکنند. با این همه خوب هست که توجه کنیم که جامعه ایران چند پارچه است. بخشی از جامعه نه فقط تهدید ترامپ-نتانیاهو را محکوم میکند بلکه حتی پا بدهد برای حفظ ایران ایثار هم میکند و از جان مایه میگذارد. بخشی از جامعه شرایط ایثارگری ندارد ولی بخاطر کشور مشکلات را تحمل میکند، بخش کمی هم از جامعه ممکن است سکوت کند. اما به نظر من هیچ بخشی از جامعه با تهدیدات دشمن همراهی نمیکند. ولی توجه کنیم چون در خارج از کشور سرنگونیطلبان مجهز به رسانه ماهوارهای هستند وقتی ترامپ ایران را تهدید میکند این سرنگونیطلبان با تهدید کنندگان همنوا میشوند و در فضای مجازی ستون پنجم دشمن میشوند و برای مدافعان ایران رجز میخوانند.
اما دولت پزشکیان در این شرایط چه میتواند بکند؟ گفتم از روز اول کار این دولت که وارث کاستیهای بیست ساله بود، با شرایط شبه جنگی روبرو شد و هنیه، رهبر حماس که میهمان ایران بود توسط اسرائیل در تهران ترور شد. با این همه این دولت در زمینه گشایش اجتماعی و امور اداری گامهایی برداشت. اجازه نداد قانون تحمیل پوشش در سطح شهرها اعمال شود؛ بعضی شبکههای اجتماعی مثل واتس آپ رفع فیلتر شد؛ استادان و دانشجویان اخراجی به دانشگاه برگشتند؛ بعضی مدیران شایسته مثل وزیر بهداشت، کار، علوم و ارشاد بکار گرفته شدند؛ تخصصگرایی در آموزش پزشکی دوباره تقویت شد؛ فضای تولیدات فرهنگی کمی باز شد؛ ظاهرا اف ای تی اف دارد مراحل نهایی تصویبش را طی میکند.
اما به رغم کارهای مثبت فوق باز گرانیهای کالاهای روزمره سرسامآور است و نرخ ارز و طلا آسانسوری بالا میرود و مردم از آینده معیشتی خود بیشتر نگران شدند و مردم ناراضی هستند. با این همه پزشکیان باز صادقانه با مردم حرف میزند. گفت با کمک مردم در برابر دشمن (نتانیاهو و ترامپ) زانو نمیزنیم و در عین حال به مردم میگوید وعدههایی که به شما دادم فراموش نمیکنم. به نظر من راست میگوید و فراموش نکرده است.
4-با توجه به چنین وقایعی دولت چه راهی برای کاهش عوارض آن و حفظ حامیان و پایگاه اجتماعی خود دارد؟
مهمترین کار دولت در همکاری با حاکمیت این است که:
اولا ضمن مقاومت در برابر زورگویی نتانیاهو و ترامپ، شایسته است دولت و مردم حامی نیروهای مسلح کشور اعم از ارتش، سپاه و نیروی انتظامی باشند. ثانیا یک لحظه دولت و حاکمیت از «دیپلماسی» غافل نشود. راه اصلی رفع تحریمها و تهدیدها فقط دور زدن تحریمها نیست بلکه «دیپلماسی» است.تا اطلاع ثانوی رفع تحریمها از طریق دیپلماسی باید راهبرد اصلی دولت و حاکمیت باشد.
ثالثا دولت شایسته است که حاکمیت را قانع کنند که در این شرایط سختی که مردم در آن گرفتارند، دیگر مردم را اذیت نکنند. به این معنا که زودتر از تلگرام و ایستاگرام رفع فیلتر کنند، مردمان زیادی خصوصا زنان از راه فروش تولیداتشان زندگی میکنند و به اینستا گرام وابستهاند؛ نیروهای اطلاعاتی این همه استعلامهای مدیران جدید را معطل نکنند، بعنوان مثال شصت استاد یک دانشکده چهار ماه هست ریاست دانشکده را انتخاب کردند اما هنوز حکم نزدهاند؛ اف ای تی اف را زودتر تصویب کنند؛ جلوی صداسیما را بگیرند که شکاف مردم و حکومت را افزایش ندهد، صداسیما نباید تریبون دولت مخرب سایه و خالصگرایان باشد؛ صداسیما نباید تریبون کسانی باشد که افکارشان در بیست سال گذشته یکی از عوامل بحرانهای کنونی کشور بوده است؛ یارانههای چهار دهک پایین جامعه در این شرایط سخت باید افزایش پیدا کنند.